الف) شکل تشکیلات

1. اصطلاحات سازمانی-2. ساختار-3. اساسنامه-4. مباحث مدیریتی

ب) مواد سازمان شامل:

ساختمان، تجهیزات، بودجه، امکانات سرمایه

1. اصطلاحات سازمانی

مدیران و اعضای یک سازمان فرهنگی جهت نقش آفرینی فعال در واحدهای سازمانی و بهبود کارآیی خود و سازمان لازم است با یک سلسله اصطلاحات و تعاریف در موضوع سازمان و سازماندهی، محدوده اختیارات، سلسله مراتب، نحوه تعامل نیروها نسبت به همدیگر و… آشنایی علمی داشته باشند.

سازمان-فرهنگ سازمانی-سلسله مراتب-صف-ستاد-مسئولیت

وظیفه اصلی-تمرکز-عدم تمرکز-تفویض اختیار-حیطه نظارت

ارتباط-وحدت فرماندهی-واحد سازمانی-پست سازمانی

سطح سازمانی-راهنمای سازمان-تقسیم کار-هماهنگی-اختیار

قدرت-واحدسازی-تکنولوژی-محیط سازمان-سازمان یادگیرنده

محصول سازمان-مسئله

ویژگی های یک سازمان با تفکر جهانی

رقابت جهانی

ایجاد انگیزه در نیروی انسانی

سرعت در ارائه کالاها و یا خدمات

استفاده بیشتر از تکنولوژی ارتباطات

تغییر طرح سازمانی

کارآفرینی

طراحی مجدد شغل

حمایت از حسابرسی اجتماعی و حفاظت از محیط زیست

تأکید بر نرم افزار تا سخت افزار

پویایی فرآیند خط مشی گذاری

سازمان مجازی

2. ساختار و نمودار سازمانی

نمودار سازمانی، نقشه ای است که پست ها و روابط درون ساختار سازمانی را ترسیم می کند.

3. اساسنامه

هویت و اصول اساسی یک تشکیلات در اساسنامه منعکس خواهد شد. اساسنامه برای هر سازمان کوچک و بزرگ در حکم قانون مادر و قانون اساسی است. سازمانها، گروهها وکانونهای کوچک و بزرگ فرهنگی لازم است با الهام ازمحتوای غنی معارف اسلامی،برای خود به تنظیم اساسنامه بپردازند.

فواید تنظیم اساسنامه

1. موجب شفاف سازی اهداف سازمانی می شود.
2. چهارچوبه ها و ارکان سازمان و تشکیلات را واضح می سازد.
3. تفکر و اندیشه حاکم بر سازمان را روشن می کند.
4. در موارد اختلاف و تعارض، فصل الخطاب اختلافات خواهد بود.
5. دورنمای روشنی برای افراد جدید الورود خواهد بود.

مولفه های موردنیاز برای تنظیم یک اساسنامه سازمانی:

الف) اهداف سازمان-ب) موضوع فعالیت-ج) مدت فعالیت

د) مرکز اصلی فعالیت-ه) نحوه ایجاد شعب

و) ارکان و تشکیلات سازمان، نحوه انتخاب، شرح وظایف و اختیارات و مسئولیت آنها-ز) صاحبان امضاهای مجاز

ح) شرایط پذیرش عضو-ط) منابع تأمین درآمد

ک) نحوه تغییر و تجدید نظر در اساسنامه-ل) نحوه انحلال

م) مشخص ساختن وضعیت دارایی ها پس از انحلال

ز) محدوده جغرافیایی فعالیت سازمان